آنجلوس سکلیانوس غزل سرای یونان

چهره های تاریخ

 محمود فاضلی

شعر یونانی در حوزه زندگی اجتماعی و سیاسی این کشور ریشه دوانده است و ادبیات یونانی به معنایی که آفرینندگانش در نظر داشته اند، بیان شکل پذیری آرمان یونانی است. در زندگی یونانی شعر هم بر آموزش حقایق عقلی کلی برتری دارد و هم بر رویدادهای اتفاقی زندگی شخصی. شاعران یونانی به ویژه در یونان باستان همیشه منادی فضیلت انسانی و همیشه آموزگار و مربی بشریت بوده و حتی گفته می شود در یونان باستان جمله «آموزگاران سه گانه یونانی، شاعر، مرد سیاسی و حکیم بلندمرتبه ترین رهبران قومند» بسیار معروف بوده است.

 

آنجلوس سکلیانوس شاعر غزل سرای یونانی در ۱۵ ماه مارس ۱۸۸۴ میلادی در جزیره لفکادا واقع در جنوب غربی یونان متولد شد. وی پس از گذراندن دوران سخت کودکی و نوجوانی در سال ۱۹۰۲ فعالیت های ادبی خود را با چاپ اشعاری در مجلات معروف آن روزگار یونان آغاز کرد. وی از آثار ادیبان و غزل سرایان یونان باستان همچون هومر، افلاطون، فیثاغورث و دیگر بزرگان فلسفه و ادبیات یونان باستان که هریک در عصر خود تاثیرگذار بودند، به ویژه هومر بهره فراوانی برد. چرا که وی نیز معتقد بود دو حماسه بزرگ هومر (ایلیاد و اودیسه) بیش از هر نوع دیگر شعر، آیینه تمام نمای آرمان های تربیتی و فرهنگی یونان است. چرا که حماسه ایلیاد نیز برای او فقط اثری ارجمند از نبردهای روزگاران باستان نیست بلکه یادگار فناناپذیر زندگی انسانی و درد و رنج انسانی بوده است.

در نظر یونانیان هومر، شریف ترین نمونه شاعر و مربی بوده است. چرا که از نظر آنها شعر هنگامی اثربخش خواهد بود که همه نیروهای زیبا شناختی و اخلاقی انسانی در آن به زبان بیاید. هومری که در اشعارش به تاریخ پشت می کند و رویدادها را از جامه مادی عریان می سازد و از نو می آفریند و نشان می دهد که مسائل چگونه از ضرورت درونی خویش سربرمی کشد. سکلیانوس نیز به مانند شاعران قدیمی یونان معتقد بود شعر هنگامی اثر تربیتی می بخشد که در اعماق روح انسانی ریشه داشته باشد و اعتقادی اخلاقی و اشتیاقی والا و درونی و آرمانی الزام آور برای بشریت را مجسم سازد. یونانیان همیشه شاعران را مربی قوم به وسیع ترین و عمیق ترین معنی کلمه تلقی کرده اند و هومر در نظر آنان شریف ترین نمونه شاعر و مربی برای مردم عصر خود بوده است.

سکلیانوس شاعر پس از ازدواج، به علت علاقه مندی همسرش به ادبیات یونان با همکاری یکدیگر در سال ۱۹۲۷ جشن های بزرگ دلفی را پایه گذاری نمودند. این جشن ها هرساله در ماه مه برگزار و طی آن مجموعه ای از برنامه های ورزشی- هنری و علمی به مسابقه گذاشته می شود. معبد تاریخی دلفی، بزرگترین مرکز آیینی یونان است. این مجموعه در قرن چهارم الی ششم و تدریجا ساخته شده است. دلفی یکی از معابد ساخته شده برای آپولون خدای عقل، آگاهی، پاکدامنی، افتخار و شرف یونانیان باستان است. بسیاری از فلاسفه، قضات، پیشگویان و روحانیون یونانی در قرون یاد شده در این معبد فعال بوده اند. بسیاری از پادشاهان دولت شهرهای یونان و حتی شاهان آسیای صغیر نیز در این معبد نذر می کردند.

آنجلوس سکلیانوس این شاعر غزل سرا به منظور ترویج نام و یاد معبد دلفی، اشعار و مقالاتی با عنوان «دانشگاه دلفی، چالش های دلفی، جشن های دلفی، ایده دلفی، درود یونانیان بر معبد دلفی و گفتار دلفی» منتشر کرد. مهم ترین اثر سکلیانوس مجموعه اشعار غزلی بود که در سال ۱۹۰۷ میلادی با نام «افرسکیوتو» منتشر کرد. کار بعدی وی دیوان اشعاری به نام «مقدمه ای بر زندگی» شامل پنج کتاب با عنوان «وجدان زمین من، وجدان نژاد من، وجدان زن، وجدان عقیده و وجدان اخلاق شخصی» بود که در سال های ۱۹۱۵ الی ۱۹۲۰ منتشر شد. کتاب «عید پاک یونانیان» آخرین غزل های چاپ شده وی است که در سال ۱۹۲۷ منتشر شده است. سکلیانوس نیز به مانند بسیاری از شاعران و داستان سرایان یونانی تلاش کرد تا در عین نگاشتن به زبان یونانی جدید، بیشترین مخاطبان خود را داشته باشند.

سکلیانوس شاعر برجسته یونانی که از پیشگامان و پایه گذاران یک جریان و جنبش انسان دوستانه به شمار می رفت و نقش تعیین کننده ای در تفاهم و دوستی انسان ها در عصر خود داشت، سرانجام در سال ۱۹۵۱ پس از مدت ها بیماری و گوشه نشینی دارفانی را وداع گفت. وی دو بار به عنوان کاندیدای جایزه نوبل معرفی شد اما به دلیل عدم حمایت همه جانبه دولت وقت یونان از وی در هر دو بار از دریافت این جایزه فرهنگی محروم شد. وی از شاعران و ادیبان یونانی است که مورد احترام جامعه ادبی امروز قرار دارد و آثارش به بسیاری از زبان های زنده جهان ترجمه شده است. سکلیانوس شاعر بزرگ یونانی بار سنگین مسئولیت تاریخ و ادبیات کشورش را بر شانه های خود احساس می کرد، چرا که معتقد بود هر کسی در یونان متولد شده باشد خواه ناخواه، مسئولیت بزرگی بر دوش گرفته است.