پدیده‏اى به نام Orkut یا اجتماع ‏هاى مجازى

امروزه اگر چه اینترنت پیوندهاى حقیقى و مجازى بسیارى در جوامع مختلف بین افراد به‌ وجود آورده، امّا غالب این اثر گذارى‌ها، محصول ضمنى خدمات اینترنتى و مخصوصاً خدمات «وب» به شمار مى‌آیند.

در زمینه اجتماعات مجازى – Social-Nrtworking – به صورت ویژه فعالیت چشم‌گیرى انجام نپذیرفت و وب سایت‌هایى هم که در این شاخه به حساب مى‌آیند، با گم‌کردن سیر واقعى به بایسته‌هاى لازم در زمینه فرهنگ سازى نرسیده‌اند. از جمله این وب سایت‌ها، مى‌توان به پایگاه‌هاى دوست‌یابى اشاره کرد که محصول آنها به صورتى بسیار ضعیف در شمول تمام طبقات اجتماعى فقط زمینه‌اى براى ارتباطات احساسى را فراهم مى‌آورد که این امر در فرهنگ اجتماعى، بخشى کوچک – اگر چه مهمى – مى‌باشد.

اکنون ضعف در طراحى سایت‌هاى اجتماعى آن قدر نمودار است که شاید درصد اندکى از اعضاى این پایگاه‌ها نسبت به موفقیت آنها خوش‌بین باشند و کار به جایى رسیده که کاربران، اغلب براى تفنن، آن هم تفننى کاذب و مجازى، اگر وقتى بود، سرى هم به این اجتماعات مى‌زنند.

دیر زمانى نیست که بحث فرهنگ واحد جهانى بین اهل نظر مطرح شده، هر یک نظریه مستدل ویژه‌اى در این راستا ارائه داده‌اند. گروهى فرهنگ واحد جهانى را شدنى مى‌دانند و ستون فقرات آن را اینترنت ارزیابى مى‌کنند و گروهى دیگر آن را امرى محال و دست نیافتنى اعلام کرده‌اند و به هر حال، و نتیجه را آینده روشن خواهد نمود.

آن چه موجب شد تا بحث‌هاى اجتماعات مجازى داغ‌تر شود، توجه کاربران اینترنت در ایران، به ویژه قشر دانشجو و تحصیل کردگان، به سایتى به نام Orkut مى‌باشد.

این پایگاه که محصول شرکت قدرت‌مند گوگل مى‌باشد، با توجه به تسلط شرکت گوگل بر شاه راه‌هاى جست و جو در اینترنت و نیز ارائه طرح‌هاى پر سروصدایى چون پروژه جى‌میل (Gmail) اهمیت ویژه‌اى رابه خود اختصاص داده است.

اورکات بیوکاختن – Orkut Buyukkokten – دانشجوى دکتراى علوم کامپیوتر در دانشگاه استانفورد و برنامه نویس شرکت گوگل است. او که در بخش طراحى رابط کاربر فعالیت دارد، این سایت (Orkut) را در زمان هایى که شرکت گوگل به کارمندانش اجازه داده تا با استفاده از امکانات شرکت، پروژه‌هاى شخصى خود را در راستاى اهداف گوگل انجام دهند، طراحى کرده است.

ورود به این سایت فقط از طریق دعوت اعضاى آن امکان‌پذیر است و به صورت عادى و آزادانه، هیچ فردى اجازه عضو شدن در این سیرزمین مجازى را ندارد.

پس از دعوت از سوى یکى از اعضاى پایگاه، شما مى‌باید براى عضویت سه نوع فرم که حاوى سؤال‌هایى از سه نوع شخصیت شما مى‌باشد – 1.شخصیت اجتماعى. 2.شخصیت صنفى وکارى. 3.شخصیت فردى. – پر نمایید. اگر چه در جواب ندادن به همه گزینه‌ها آزادید، اما مى‌توانید پاسخى را که به هر گزینه مى‌دهید به میل خود و براى شخص خودتان بایگانى کنید و یا اگر خواستید اجازه دهید یکى از دوستانتان که مشخص مى‌کنید، بتواند اطلاعات شما را ببیند و یا همه دوستان شما این اجازه را داشته باشند و اگر مایل بودید، همه اعضاى سایت ببینند.

شما مى‌توانید یک عکس از خود و یا هر آن چه دوست دارید، در صفحه خودتان نصب کنید؛ حال شما عضو این سرزمین شده‌اید و یک خانه یا دفتر کار مجازى ساخته‌اید و بر اساس اهداف خود، به جمع‌آورى همکار یا دوست و یا افراد هم عقیده با خودتان اقدام مى‌کنید و مى‌توانید گروه دست کنید و یا عضو گروه‌هاى دیگران شوید و نیز مى‌توانید به دوستانتان در سه موضوع قابل اعتماد بودن، خوش اخلاق بودن و احساسى بودن، رأى مخفى و یا در صورت تمایل شما، رأى علنى بدهید و این سرزمینى با فرهنگ ویژه خود و فراتر از حقیقت است و مجاز را نیز در بر مى‌گیرد.

گذشته از تمام نکات مثبت یا منفى، این نوع اجتماع‌هاى مجازى، براى عضویت در آنها مى‌بایست به نکات زیر توجه کنید:

1.اندکى دقت روشن مى‌سازد که تمامى فعالیت هاى ما در این پایگاه‌ها، اعم از نامه‌نگارى‌ها، دید و بازدیدها و… کاملاً مى‌تواند زیر نظر متولیان آن پایگاه باشد و آنها مى‌توانند شخصیت‌هاى حقیقى و مجازى افراد و تمامى علاقه‌مندى‌هاى آنها را شناسایى کنند و از آنها بهره بردارى نمایند.

2.با توجه به رشد تکنیک‌هاى نفوذ و هک و نیز ضعف آشنایى کاربران با مباحث ایمنى و نیز ضعف نرم افزارهاى سیستم عامل، افراد نه تنها در این پایگاه‌ها، بلکه از لحظه ارتباط با شبکه جهانى، ممکن است مورد حمله نفوذگران قرار گیرد و اطلاعات شخصى و…آنان سرقت شود که این امر، مسئله مهمى است و باید همیشه به آن توجه داشت.

در هر حال، حضور آگاهانه و رعایت نکات ایمنى و فنى و مهم‌تر از آن، نکات ایمنى اجتماعى موجب مى‌شود که نه تنها در استفاده از اینترنت و حضور در چنین اجتماعاتى آسیب نبینیم، بلکه از بهترین استفاده‌ها نیز بهره‌مند شویم. عجیب است افرادى که حاضر نیستند نوع علاقه‌مندى‌هاى خود را براى دوستان صمیمى خود مطرح کنند، در این پایگاه‌هاى به راحتى مطالبى خصوصى‌تر از این مباحث را در معرض دید عموم قرار مى‌دهند و این، نشان‌گر عدم آگاهى و دقت نظر آنان مى‌باشد. اگر چه در صورت آگاهى، انجام این کار، بسیار لذت بخش خواهد بود.

دنیاى شیشه‌اى، دنیایى عجیب، شکننده و شکستنى است و در تعامل با آن، باید خیلى دقیق و ظریف عمل نمود.

 

منبع: ماهنامه پرسمان 1383 شماره 25، مهر

نویسنده : امیرحسین پیرمرادى

 

 

مطالب مرتبط